|
Een naslagwerk als een encyclopedie of een atlas op cd-rom biedt een aantal voordelen ten opzichte van de papieren tegenhanger. Zo zijn een paar schijfjes een stuk handzamer dan een rij dikke boeken.
De mogelijkheden die een cd-rom biedt in de vorm van beeld en geluid kan een boek nooit evenaren. Een ander voordeel is dat het overnemen van gegevens uit een naslagwerk in uw eigen documenten eenvoudiger gaat. Desondanks loopt de huidige generatie digitale naslagwerken al tegen de grenzen van het medium cd-rom aan. We bespreken hier vier naslagwerken, drie encyclopedieën en één wereldatlas. DE GROTE ENCYCLOPEDIE 2001
De Grote Encyclopedie van Easy Computing is qua omvang de grootste van de hier besproken pakketten: maar liefst vier cd-roms komen te voorschijn na het openen van de doos. Helaas wordt er geen fatsoenlijke kunststof jewelcase meegeleverd, de schijfjes zijn slechts verpakt in papieren hoesjes die al gauw versleten zullen zijn. De uitgebreide gedrukte handleiding biedt duidelijke aanwijzingen om het pakket te installeren en ermee aan de slag te gaan. De installatieprocedure en de gebruikersinterface zijn eigenlijk zo duidelijk van opzet, dat wij ook zonder handleiding onze weg wel hadden gevonden.
Zoeken
De informatie van de Grote Encyclopedie is onderverdeeld in thema’s, zoals geschiedenis, natuurwetenschappen en technologie. Het pakket bevat naast tekstartikelen ook vele beeld- en geluidsfragmenten, 3d-modellen, panoramabeelden en interactieve spelletjes. Voor gericht zoeken kunt u gebruik maken van de zoekfunctie, waarbij u op trefwoord, de inhoud van artikelen of op woorden met soortgelijke klanken – fonetisch – kunt zoeken. Daarbij kunt u aangeven uit welke thema’s en in welke vormen u informatie wilt vinden. Levert de encyclopedie geen informatie over het gezochte onderwerp, dan is het mogelijk om direct verder te zoeken op internet.
De trefwoordenlijst is niet altijd even logisch opgebouwd. Zo werd op het trefwoord VHS – het videosysteem – niets gevonden, SVHS was daarentegen wel te vinden. Verder kloppen in sommige artikelen over beroemde personen bepaalde gegevens zoals geboortedata niet altijd, wat toch de vraag doet rijzen of de geboden informatie wel betrouwbaar is. Naast het gericht zoeken naar onderwerpen kunt u vanuit het hoofdscherm ook één van de rondleidingen kiezen om zo op speelse wijze kennis te maken met de diverse mogelijkheden van het pakket. Omvangrijk De grote omvang van het pakket is ook meteen het grootste nadeel. De noodzaak om regelmatig van cd te moeten wisselen is namelijk aan de hoge kant. Met name als u veel verschillende vormen van informatie achter elkaar wilt bekijken, zult u vaak van schijf moeten veranderen. Hierbij is het nogal irritant dat bij het plaatsen van een cd het programma niet controleert of de encyclopedie al actief is, waardoor bij iedere cd het welkomstscherm opnieuw wordt getoond, dat handmatig moet worden afgesloten. Het hele pakket op één dvd-rom was aanmerkelijk handiger geweest.
Het gebruik van de Grote Encyclopedie is eenvoudig en plezierig, mede dankzij de aantrekkelijk vormgegeven gebruikersinterface. Inhoudelijk kan de encyclopedie up-to-date worden gehouden door elke maand de updates gratis van internet te downloaden. Op het moment van schrijven waren deze updates overigens nog niet beschikbaar, alhoewel dit volgens het programma wel zo zou moeten zijn. Het is ook mogelijk de inhoud uit te breiden met zelfgeschreven artikelen of stukken die door andere gebruikers op internet zijn geplaatst. De mogelijkheden voor het overzetten van teksten uit de encyclopedie naar uw eigen documenten zijn vrij beperkt, dit kan alleen door teksten of afbeeldingen via het klembord naar uw eigen programma te kopiëren.
Ondanks een paar minpuntjes biedt dit pakket toch erg veel waar voor uw geld en of u nu informatie voor een werkstuk zoekt of uw algemene kennis wilt uitbreiden, met de Grote Encyclopedie kunt u veel uren zoet zijn.
MICROSOFT ENCARTA WINKLER PRINS
Zoals in wel meer softwarecategorieën, behoort Microsoft met de Encarta reeks tot de bekendste namen op het gebied van de digitale naslagwerken. Hoewel Encarta internationaal in diverse talen wordt uitgebracht, neemt de Nederlandstalige editie wel een speciale plek in. De inhoud van deze Encarta producten is namelijk afkomstig van het befaamde Winkler Prins, een toonaangevende naam op het gebied van encyclopedieën.
Encarta Encyclopedie DeLuxe 2001 Winkler Prins
Het eerste Encarta product dat we bekeken, is de DeLuxe uitvoering van de encyclopedie. Het pakket wordt geleverd op drie cd-roms in een kunststof jewelcase, waar ook een dun boekje in zit met wat installatie-instructies en een korte introductie tot het programma. Microsoft hecht blijkbaar niet veel waarde meer aan een gedrukte handleiding.
De gebruikersinterface heeft menu’s en knoppen met een platte ‘look’, een stijl die een nieuwe trend lijkt te worden op dit gebied. Ook de Encarta Encyclopedie biedt informatie over de meest uiteenlopende onderwerpen in diverse vormen, zoals 360 graden panoramabeelden, videofilmpjes en interactieve pagina’s. Het pakket heeft een ingebouwde voorleesfunctie, waarmee u een artikel geheel of gedeeltelijk kunt laten voorlezen. Helaas laat de verstaanbaarheid van de voorleesstem soms nog wel te wensen over en met grotere artikelen heeft deze functie soms moeite.
Onderzoekscentrum Een bijzonder handige functie van de DeLuxe editie van de Encarta Encyclopedie is het onderzoekscentrum. Met deze functie is het mogelijk om artikelen geheel of gedeeltelijk toe te voegen aan projecten die later als basis kunnen dienen voor een zelf te schrijven werkstuk. Deze functie is feitelijk een Internet Explorer plugin en wordt dan ook vanuit deze browser uitgevoerd. Dit biedt als extra aardigheid dat ook elke willekeurige internetpagina aan een project kan worden toegevoegd. Als u alle gewenste onderwerpen in een project hebt samengevoegd, kan het geheel geëxporteerd worden naar een rtf-, html- of Word-document, waarbij van elk onderwerp automatisch een bronvermelding wordt toegevoegd.
Encarta Grote Wereldatlas 2001 Winkler Prins
De Encarta Grote Wereldatlas komt qua opzet en bediening sterk overeen met de hiervoor besproken encyclopedie. De atlas wordt geleverd op twee cd-roms en ook bij dit pakket schittert een papieren handleiding door afwezigheid. Zelfs een installatie-instructie ontbrak, maar dat was niet echt een groot gemis; de installatie verliep vlekkeloos.
De atlas biedt als voornaamste gebruikersinterface een fraaie wereldkaart die naar keuze als platte kaart of als een wereldbol kan worden weergegeven. Met de muis of het toetsenbord kunt u over de kaart bewegen en er kan worden ingezoomd tot zelfs de kleinste plaatsen zichtbaar zijn. Over veel plaatsen en gebieden valt nadere informatie op te vragen door de naam in het zoekscherm in te voeren of door op de desbetreffende plaats te klikken. De informatie is vaak geïllustreerd met afbeeldingen. Bij diverse items werd ook een muziekfragment beloofd, zoals volksliederen, maar dit werkte bij geen enkel item. Volgens de helpfunctie zouden midi-geluidsbestanden op de cd-rom aanwezig moeten zijn, maar die hebben wij niet kunnen vinden. Een missertje van Microsoft?
Kopieerfunctie
Zowel de Encarta Encyclopedie als de wereldatlas worden geleverd op meerdere cd-roms, maar beide pakketten bieden de mogelijkheid om alle benodigde inhoud te kopiëren naar de harde schijf, zodat de cd-roms voortaan in de kast kunnen blijven. Weliswaar vereist dit uiteraard de nodige ruimte op uw harde schijf, maar als u deze beschikbaar hebt, is het zeker aan te raden, want het werkt een stuk sneller en prettiger.
De Encarta producten behoren duidelijk tot de top op het gebied van digitale naslagwerken. De vormgeving is wat zakelijker dan de Easy Computing encyclopedie en aangezien de inhoud afkomstig is van Winkler Prins mag u er vanuit gaan dat u inhoudelijk een betrouwbaar product in handen hebt. De prijs is wel wat aan de hogere kant, maar is gezien de kwaliteit van hetgeen geboden wordt wel te rechtvaardigen.
SPECTRUM ENCYCLOPEDIE 2001
De Spectrum Encyclopedie 2001 wordt als enige van de hier besproken pakketten niet geleverd in een veel te grote kartonnen doos, maar in een eenvoudige jewelcase waarin zich twee cd-roms bevinden.
Nadat het programma is opgestart kunt u kiezen uit een aantal categorieën waarin u informatie kunt zoeken. Nadat een categorie is gekozen, kunt u een zoekwoord invullen waarover u informatie wilt opvragen. Hoewel in een apart venster wordt aangegeven welke onderwerpen er binnen de geselecteerde categorie zijn gevonden, wordt in een ander venster altijd weergegeven wat er in de andere categorieën over is gevonden. In feite maakt het dus weinig uit welke categorie u van tevoren kiest.
Naast het zoeken op woorden kunt u ook vanuit een wereldkaart op zoek gaan naar informatie over landen en plaatsen in de gehele wereld. De mogelijkheden hier zijn echter vrij beperkt en de kaarten zien er over het algemeen niet erg fraai uit. Verder kan nog vanuit een tijdbalk informatie worden opgezocht en zijn afbeeldingen, videofilmpjes en geluidsfragmenten direct op te zoeken in de galerie.
Traag
Zoals gezegd bestaat deze encyclopedie slechts uit twee cd-roms. De variëteit aan informatie en media is dan ook minder groot dan bij de andere besproken pakketten en extra mogelijkheden als interactieve elementen moeten hier gemist worden. De inhoud van de artikelen is echter wel meestal afdoende, het enige echte minpunt is de traagheid waarmee met name de niet-tekstuele informatie zoals afbeeldingen en videofilmpjes worden opgevraagd. Het tonen van een kleine foto duurt soms meer dan een halve minuut, die u noodgedwongen werkloos moet afwachten, want in die tijd reageert het programma nergens meer op. Of dit nu puur aan de toegang tot de cd-rom schijven ligt of dat het programma zelf zo traag functioneert, hebben we niet goed kunnen achterhalen, maar het verschijnsel deed zich op meerdere cd-rom spelers voor dus het lijkt erop dat het een probleem met het programma is. Dit maakt het werken met dit pakket in de praktijk al gauw een vrij onprettige ervaring. Daar komt nog bij dat de kwaliteit van de afbeeldingen en video’s nogal sterk wisselen van kwaliteit, hetgeen gecombineerd met de wat simpele gebruikersinterface en beperkte verdere mogelijkheden ervoor zorgt dat dit pakket geen positieve indruk achterlaat. Weliswaar is deze encyclopedie het goedkoopste van alle hier besproken pakketten, toch bent u waarschijnlijk beter af wanneer u een beetje meer geld spendeert en één van de andere titels aanschaft.
Prijsinformatie: De Grote Encyclopedie 2001
Prijs ƒ 79,– / circa 1580 BF www.easycomputing.com
Encarta Encyclopedie DeLuxe 2001 Winkler Prins
Prijs ƒ 159,– / circa 3.180 BF
www.microsoft.com/encarta/nl
Encarta Wereldatlas 2001 Winkler Prins
Prijs ƒ 129,– / circa 2.580 BF
www.microsoft.com/encarta/nl
Spectrum Encyclopedie 2001
Prijs: ƒ 52,75,– / circa 1.055 BF www.software.spectrum.nl
|
Zijn hier nog drijvers voor te vinden ?
bij voorbaat dank